Największa przeszkoda w przebaczaniu innym - John Piper

Witamy ponownie w podcaście Ask Pastor John. Pastorze Johnie, opowiadałeś mi niedawno o rozmowie z człowiekiem, który zastanawiał się, czy może przebaczyć swojemu ojcu, skoro ojciec nawet nie przyznaje, że zrobił coś, co wymaga przebaczenia. Powiedziałeś, że w miarę rozwoju tej rozmowy okazała się ona bardzo owocna zarówno dla ciebie, jak i dla niego. Czy możesz nas wprowadzić w tę rozmowę i wyjaśnić, dlaczego była tak pomocna oraz czego wszyscy możemy się z niej nauczyć na temat przebaczania innym?

Powodem, dla którego ta rozmowa okazała się tak pomocna, było to, że zobaczyłem jej konsekwencje dla własnego życia oraz relacji z żoną, dziećmi i współpracownikami. Zacząłem dostrzegać jej echo właściwie wszędzie.

Bardzo często dzieje się ze mną właśnie tak, kiedy próbuję pomóc komuś, kto przychodzi do mnie z pytaniem dotyczącym problemów w relacjach. Jestem wtedy zmuszony zastosować te same prawdy do siebie. W rezultacie wnioski nie pozostają czymś czysto teoretycznym ani czymś, co dotyczy tylko innych ludzi, lecz stają się pilne również dla mnie.

Tak było właśnie tym razem i dlatego ten temat jest teraz dla mnie szczególnie żywy.

Pełne przebaczenie

Pierwszą rzeczą, którą poczułem się zobowiązany mu powiedzieć, było to:

Tak, najpełniejsze doświadczenie przebaczenia obejmuje sytuację, w której druga osoba uznaje zło, które ci wyrządziła, pokutuje i prosi o przebaczenie.

Kiedy tak się dzieje, wtedy ty, z łaski, dobrowolnie udzielasz przebaczenia ze względu na to, co Chrystus uczynił dla ciebie. Wtedy zarówno poczucie doznanej krzywdy, jak i sama krzywda zostają odłożone na bok, pozostawione i więcej się do nich nie wraca.

To jest pełne, rzeczywiste przebaczenie.

Jezus mówi o tym w Łukasza 17:3–4: „Jeśli twój brat zgrzeszy przeciwko tobie, strofuj go, a jeśli będzie żałował, przebacz mu. I jeśli siedem razy na dzień zgrzeszy przeciwko tobie i siedem razy na dzień zwróci się do ciebie, mówiąc: Żałuję tego — przebacz mu”.

Miłuj swoich nieprzyjaciół

Jednak mój przyjaciel nie pytał o taką sytuację ani o to, skąd wziąć łaskę, by siedem razy przebaczyć komuś, kto siedem razy pokutuje.

Pytał: Co zrobić z ojcem, który w ogóle nie uznaje, że zrobił coś złego, a więc nie pokutuje i nie prosi o przebaczenie?

Czy w takiej sytuacji przebaczenie w ogóle ma sens?

Jak się w tym odnaleźć?

Powiedziałem mu, że oprócz przebaczenia istnieją przynajmniej dwie inne biblijne kategorie, które trzeba tutaj uwzględnić.

Pierwszą z nich nazwę miłością wobec nieprzyjaciela.

Mówiąc „miłość wobec nieprzyjaciela”, nie mam na myśli wyłącznie kogoś, kto otwarcie ogłosił się naszym wrogiem. Mam na myśli także współmałżonka, syna, córkę czy — jak w tym przypadku — ojca, którzy w danej chwili zachowują się wobec nas jak przeciwnik.

Ranią cię tak, jak mógłby zranić cię wróg.

Nie są twoimi wrogami w pełnym tego słowa znaczeniu, ale w danej chwili zachowują się wobec ciebie wrogo.

Biblia nie mówi w takiej sytuacji jedynie o przebaczeniu. Mówi również o miłości wobec nieprzyjaciół.

Jezus powiedział: „Miłujcie waszych nieprzyjaciół, błogosławcie tych, którzy was przeklinają, czyńcie dobrze tym, którzy was nienawidzą, i módlcie się za tych, którzy wam wyrządzają zło i prześladują was”
(Mateusza 5:44).

Piotr podejmuje tę samą myśl w 1 Piotra 3:9: „Nie oddawajcie złem za zło ani obelgą za obelgę. Przeciwnie, błogosławcie, gdyż do tego zostaliście powołani, abyście odziedziczyli błogosławieństwo”.

A więc tutaj otrzymujemy wskazówkę, jak odnosić się do człowieka, który nie pokutuje, nie uznaje, że zrobił coś złego — a być może nawet wie, że nas krzywdzi, i jest z tego zadowolony.

Odpowiedź brzmi:

Nie oddawaj złem za zło. Przeciwnie — błogosław go.

Nie jest to więc kwestia najpełniejszego rodzaju przebaczenia.

Można by to może nazwać jednostronnym przebaczeniem.

Chrześcijanin decyduje, że nie będzie wymierzał kary, lecz będzie traktował drugą osobę lepiej, niż ona na to zasługuje — w pewnym sensie tak, jakby nie został skrzywdzony.

Znoście jedni drugich

Drugą kategorią, obok przebaczenia i miłości do nieprzyjaciół, jest znoszenie, cierpliwe wytrzymywanie.

Kolosan 3:12–13 mówi: „Tak więc jako wybrani Boga, święci i umiłowani, przyobleczcie się w serdeczne miłosierdzie, dobroć, pokorę, łagodność, cierpliwość; znosząc jedni drugich”.

Stare tłumaczenie King James mówi: „wytrzymując jedni drugich”, czyli innymi słowy — znosząc.

Paweł mówi w 1 Koryntian 13:7: „Miłość wszystko znosi, wszystkiemu wierzy, wszystkiego się spodziewa, wszystko przetrzyma”.

Miłość zatem nie tylko przebacza, kiedy druga osoba pokutuje, i nie tylko błogosławi, kiedy jesteśmy ranieni.

Miłość również znosi.

Wytrzymuje.

Zarówno Piotr, jak i Jakub nazywają to zakrywaniem mnóstwa grzechów (Jakuba 5:20; 1 Piotra 4:8).

Miłość zakrywa mnóstwo grzechów. Po prostu je zakrywa i znosi.

One nie znikają. Ty po prostu je znosisz i zakrywasz.

O czym nikt nie wie

W tym momencie naszej rozmowy stało się jasne, że jedną z głównych przeszkód w przebaczaniu, znoszeniu, odpłacaniu dobrem za zło i błogosławieniu tych, którzy nas ranią, jest to, że jeśli naprawdę zaczniemy tak postępować — jeśli naprawdę będziemy odpłacać dobrem za zło, a nie robić tego w manipulacyjny sposób, który tak naprawdę ma zwrócić uwagę na winę drugiego człowieka, lecz będziemy szczerze błogosławić, traktując tę osobę z serca z życzliwością i nadzieją — to bardzo niewiele osób, a być może nikt, nie będzie wiedział, że zostaliśmy skrzywdzeni.

I właśnie tutaj pojawia się trudność. Jeśli odpłacamy dobrem za zło, nie chodzimy naburmuszeni. Nie mamy smutnej miny. Nie opuszczamy demonstracyjnie ramion. Nie zamykamy się w ponurym milczeniu. Nie zwracamy uwagi innych na nasze zranienie. Zachowujemy się pogodnie, z nadzieją i łaskawością. I nikt może nawet nie zauważyć, że zostaliśmy obrażeni, poniżeni, zranieni czy oszukani.

I tutaj leży problem: niemal wszystko w mojej grzesznej duszy buntuje się przeciwko temu. Chcemy, żeby ludzie wiedzieli, że zostaliśmy skrzywdzeni. Chcemy, żeby nam współczuli albo przynajmniej okazali zrozumienie. Chcemy, żeby zauważyli, jak szlachetny wysiłek podejmujemy, próbując odpłacać dobrem za zło pomimo tego, jak wiele nas to kosztuje. A chyba najbardziej ze wszystkiego chcemy, żeby osoba, która nas zraniła, wiedziała, że nas zraniła. Nie chcemy zachowywać się tak, jakby nic się nie stało.

Nie chcemy sprawiać wrażenia, że bagatelizujemy fakt, iż ktoś nas zranił, obraził, poniżył, niesprawiedliwie skrytykował albo zdradził.

I wszystko to staje się ogromną przeszkodą w posłuszeństwie Panu, kiedy mówi: „Nie oddawajcie złem za zło, lecz błogosławcie tych, którzy wyrządzają wam krzywdę” (por. Łukasza 6:27–28; 1 Tesaloniczan 5:15).

Jak realny jest dla nas Bóg?

I tutaj dochodzimy do sedna. Właśnie nad tym obecnie sam pracuję i próbuję przełożyć to na stan własnego serca.

Oto kluczowa rzecz, która bardzo mocno mnie przekonała: Jak ważny i jak wystarczający jest dla nas fakt, że Bóg wie, iż zostaliśmy zranieni?

Bóg rozumie.

Bóg zwraca na nas uwagę.

Bóg współczuje nam.

Jest miłosiernym Arcykapłanem.

Czy to wystarczy?

Ta sytuacja pokazała mi, jak bardzo moje serce skłonne jest orientować się bardziej na innych ludzi niż na Boga. Naszą wielką potrzebą — moją wielką potrzebą — jest to, aby Bóg był dla mnie bardziej realny niż inni ludzie.

Kiedy Bóg widzi, że odpłacamy dobrem za zło, On wie wszystko.

Wie, że zostaliśmy znieważeni.

Wie, że potraktowano nas niesprawiedliwie.

Wie, że nas oszukano.

Wie o wszystkim.

I współczuje nam.

Zwraca na nas uwagę.

Widzi, że odpłacamy dobrem za zło mimo krzywdy, która została nam wyrządzona.

Widzi, że jesteśmy Mu posłuszni.

Widzi, że kochamy naszego przeciwnika.

1 Piotra 2:19 mówi: „To bowiem podoba się Bogu, jeśli ktoś ze względu na sumienie wobec Boga znosi smutki i cierpi niesprawiedliwie”.

Bóg ma w tym upodobanie. W takiej chwili podobamy się Bogu.

I najważniejszym tekstem, z którym — jak sądzę — musimy się zmierzyć, jest 1 Piotra 2:23: „Gdy mu złorzeczono, nie odpowiadał złorzeczeniem, gdy cierpiał, nie groził, ale powierzał sprawę temu, który sądzi sprawiedliwie”.

Dlatego pytanie, które stawiam sobie, mojemu przyjacielowi i każdemu, kto znajduje się w podobnej sytuacji, brzmi:

Czy wystarczy nam to, że Bóg zna nasz smutek? Czy wystarczy, że Bóg zna nasz ból? Że zna nasze rozczarowanie? Naszą frustrację? Czy możemy całkowicie powierzyć swoją sprawę Bogu? Czy możemy iść dalej, traktując innych lepiej, niż oni traktują nas, nawet jeśli oznacza to, że tylko Bóg będzie wiedział, co naprawdę się wydarzyło i ile nas to kosztowało?

Właśnie tak realny musi stać się dla nas Bóg.